Vernieuwenderwijs

📚 Boekentips

Over onderwijsinnovatie zijn veel boeken te vinden. Maar welke boeken zijn nu waardevol? Welke boeken zijn aan te raden? Wij lezen en selecteren boeken die volgens ons absoluut de moeite waard zijn om te lezen en om in je kast te hebben staan als je geïnteresseerd bent in onderwijs. De meest recente boeken staan bovenaan. Mis je boeken? Laat het ons weten!

Meer boeken vind je bij de verschillende onderwerpen (zie menu hierboven).

 

De terugkeer van het lesgeven

Een geschiedenis van het onderwijs in Nederland

Een geschiedenis van het onderwijs in Nederland

In dit boek neemt Emeritus Hoogleraar Piet de Rooy (oa. commissie de Rooy; de tien tijdvakken), je aan de hand van de geschiedenis mee langs alle onderwijsveranderingen sinds de start van het onderwijs. Een mooi boek, wat je breder leert kijken naar onderwijs. Wel is het handig als je van geschiedenis houdt, aangezien er telkens vanuit de maatschappij (de tijdsgeest) naar de onderwijs wordt gekeken.

Officiële omschrijving
Wat is dat toch met het onderwijs in Nederland? De ene onderwijsvernieuwing is nog niet in gang gezet of de volgende komt er al aan. Nu eens sluit het onderwijs niet goed aan op wat de toekomst van de leerlingen vraagt, dan weer leidt het niet voldoende op tot menslievende en democratische Nederlanders. Wat het onderwijs ook allemaal tot stand moet brengen, het is nooit goed genoeg.

Piet de Rooy onderzoekt op eigenzinnige wijze waar deze hooggespannen verwachtingen vandaan komen. Dat doet hij deels aan de hand van de loopbanen van zijn vader en van hemzelf. Zijn vader werkte zijn leven lang in het onderwijs, De Rooy studeerde historische pedagogiek en was hoogleraar. De Rooy gaat echter nog veel verder terug, naar het vroegste stadium van het onderwijs. Van daaruit laat hij zijn licht schijnen over de vele goede bedoelingen, de talloze misvattingen en de harde belangen die het onderwijs in Nederland tot een veelkoppig monster hebben gemaakt

Edunext

What does this look like in the classroom

What does this look like in the classroom

In dit boek behandelen 18 experts tien verschillende onderwerpen binnen het onderwijs, waarbij steeds de vertaling van theorie naar praktijk centraal staat. Ieder onderwerp wordt eerst kort theoretisch behandeld. Vervolgens beantwoorden 2 experts op dat gebied veelgestelde vragen daarover. Een absolute aanrader!

Officiële omschrijving
Educators in the UK and around the world are uniting behind the need for the profession to have access to more high-quality research and evidence to do their job more effectively. But every year thousands of research papers are published, some of which contradict each other. How can busy teachers know which research is worth investing time in reading and understanding? And how easily is that academic research translated into excellent practice in the classroom In this thorough, enlightening and comprehensive book, Carl Hendrick and Robin Macpherson ask 18 of today's leading educational thinkers to distill the most up-to-date research into effective classroom practice in 10 of the most important areas of teaching.The result is a fascinating manual that will benefit every single teacher in every single school, in all four corners of the globe.

Klaskit

Klaskit

Klaskit levert een praktisch beeld op van wat leren inhoudt en schept overzicht in de massa aan tegenstrijdige ideeën over onderwijs. Want wie weet hoe je onder meer effectieve feedback geeft, hoe je het best een relatie opbouwt met je leerlingen en wat een sterke schoolvisie kan opleveren, heeft de tools in handen om een topleraar te worden. Een echte aanrader!

Officiële omschrijving 
Waarom moeten kinderen nog uit het hoofd leren?
Word je door meer vakkennis automatische een betere leraar?
Hoe zet je een hele klas optimaal aan het denken?

Lesgeven kan je niet aan de hand van een checklist. Er is geen lijst van recepten die ervoor zorgt dat leerlingen dag na dag een geijkt stappenplan doorlopen en aan het eind van het schooljaar de juiste leerstof kunnen opdreunen. Niet alles werkt bij iedereen met hetzelfde resultaat of in dezelfde context. Maar dat betekent niet dat er geen hulpmiddelen zijn die echt impact hebben.

In dit boek gaat pedagoog Pedro De Bruyckere vanuit die gedachte op zoek naar succesvolle manieren die écht werken, en onderzoekt hij in welke omstandigheden ze werken, voor welke doelgroep, en waarom.

Klaskit levert een praktisch beeld op van wat leren inhoudt en schept overzicht in de massa aan tegenstrijdige ideeën over onderwijs. Want wie weet hoe je onder meer effectieve feedback geeft, hoe je het best een relatie opbouwt met je leerlingen en wat een sterke schoolvisie kan opleveren, heeft de tools in handen om een topleraar te worden.

Pedro De Bruyckere is pedagoog en onderzoeker aan de Arteveldehogeschool in Gent, en bestrijdt mythes over onderwijs en leren. Zijn werk is internationaal bekend en meermaals vertaald. Hij is auteur van onder andere Jongens zijn slimmer dan meisjes en De jeugd is tegenwoordig.

Toetsrevolutie

Toetsrevolutie

Officiële omschrijving
Steeds meer scholen zetten toetsen niet meer alleen in om het leren van leerlingen te beoordelen, maar vooral om het leren van deze leerlingen een impuls te geven: zij zetten toetsen formatief in. Formatief toetsen kan de aansluiting tussen leren, instructie en beoordelen versterken, maar biedt leerlingen ook de kans meer eigenaarschap te voelen over hun leren en over de wijze waarop zij worden beoordeeld.
In dit boek komen leraren aan het woord die vanuit visie en enthousiasme op individuele basis zijn gestart met vormen van formatief toetsen. Deze leraren zijn werkzaam in diverse onderwijssectoren en verzorgen onderwijs in vakken als lichamelijke opvoeding, filosofie, een taal, biologie of natuurkunde. In hun portretten spreken zij openhartig over de successen en mislukkingen tijdens het implementeren van formatief toetsen.
Ook staat er in dit boek een aantal verdiepende artikelen over de praktijk van formatief toetsen. Deze gaan in op onderwerpen als feedback, leerlingmotivatie en zelfsturing.
Het slothoofdstuk richt zich op de schoolbrede implementatie van formatief toetsen met als vraag: hoe te komen van een toetscultuur naar een feedbackcultuur? Dominique Sluijsmans en René Kneyber reiken leraren en schoolleiders handvatten en overwegingen waarmee zij in de eigen school deze toetsrevolutie kunnen bewerkstelligen.

Tienerbrein

Tienerbrein

Officiële omschrijving
Je zoon van 15 is slim en verstandig. Waarom doet hij dan soms van die ongelooflijk domme dingen? En waarom vindt hij zijn smartphone en onmiddellijke bevrediging belangrijker dan het plannen van zijn activiteiten? Waarom neemt hij soms onverantwoorde risico's? En hoe kan het dat tieners zich plots heel snel ontwikkelen en een eerdere achterstand omzetten in een voorsprong?

Antwoord: de tiener is 'werk in uitvoering'. Dat hangt samen met de hersenrijping: die gaat door tot vér na het twintigste jaar. De steun, sturing en inspiratie die een tiener krijgt uit zijn omgeving, is essentieel voor die rijping. Ouders, onderwijsgevenden, sportcoaches: ze zorgen voor de kennis en ervaringen die een tiener nodig heeft om zich een optimale plek te verwerven in onze snel veranderende samenleving. 'Het tienerbrein' bespreekt de dertig neuropsychologische inzichten die iedere volwassene zou moeten hebben om een tiener te begrijpen en hem of haar zich te laten ontplooien. Aan de orde komen de hersenfuncties, cognitief functioneren, sociaal gedrag en slaap. Ook gaat het boek in op de verschillen tussen jongens en meisjes, hoe zij kiezen, plannen en beslissen. Het tienerbrein richt zich op gedrag, cognitie en ontplooiing thuis en op school, in sport en muziek. En het geeft aanbevelingen uit de neuropsychologische praktijk. Een must read voor ouders, maar evenzeer voor leraren, voor coaches in sport en muziek en voor opvoedprofessionals.

Leren zichtbaar maken met Formatieve Assessment

Leren zichtbaar maken met Formatieve Assessment

Officiële omschrijving
* Als je iedere leerling wilt laten zien dat hij kan groeien,
* als je het belangrijk vindt dat leerlingen eigenaar worden van hun leerproces,
* als je de focus wilt leggen op het leerproces en niet op 'het juiste antwoord geven',

dan is formatieve assessment de juiste benadering!

Formatief betekent dat je de prestaties van een leerling niet vergelijkt met die van andere leerlingen, maar met zijn eerdere resultaten. Daarmee breng je de persoonlijke ontwikkeling in beeld.
Onder assessment verstaan we de manier waarop je leerlingen vooruit helpt in hun leerproces: o.a. door feedback te geven, vragen te stellen, het leerdoel helder te maken en aan te geven hoe een 'goed' leerresultaat eruit ziet.

Leerlingen krijgen terugkoppeling van de leraar, maar ook van klasgenoten. Bovendien leren ze om zelf te reflecteren op hun leerresultaten. Zo maak je samen het 'leren' zichtbaar.

In dit boek laat Shirley Clarke zien hoe je dat concreet in de praktijk brengt. Een boek met vele voorbeelden en online video's. Het biedt inspiratie om meteen in je klas aan de slag te gaan!

Piek

Piek: Hoe gewone mensen buitengewoon kunnen presteren

Officiële omschrijving
Waar hebben de grote namen op het gebied van muziek, sport, medische wetenschap hun succes aan te danken? Wat is het verschil tussen de jogger in het park en de atleet op Olympisch niveau? Is het aangeboren talent of kun je het leren?

Meer dan dertig jaar geleden rekende Anders Ericsson al af met het idee van een aangeboren talent. Hij liet met enkele belangrijke onderzoeken zien hoe rekbaar ons lichaam en onze hersenen zijn als ze op specifieke manieren worden getraind. In de jaren daarna liet zijn onderzoek naar mensen die op uiteenlopende gebieden topprestaties leveren zien dat excelleren ontstaat door oefening en niet door iets wat aangeboren is, en ook dat tienduizenden uren oefenen geen garantie is dat je ergens heel goed in zult worden. Bepalend is hoe je die uren besteedt, daarin schuilt het verschil tussen de toegewijde amateur en de grootmeester.

In Piek beschrijven Anders Ericsson en Robert Pool voor het eerst hoe dit proces werkt. Piek is een belangrijk boek dat vastgeroeste ideeën over het menselijk potentieel onderuit haalt en je de middelen geeft om de beste te worden, wat je ambities ook zijn.

Anders Ericsson (1947) is een Zweedse psycholoog. Hij is hoogleraar psychologie aan Florida State University en wordt gezien als de expert op het gebied van theoretisch en experimenteel onderzoek naar expertise.

Why Knowledge Matters

The end of avarage

The end of avarage

Officiële omschrijving
The rising star and face of the new field “science of the individual” draws from the latest psychological and sociological research to show that success is found in individual strengths and weaknesses that don't fit along any average curve—a powerful manifesto for change in the ranks of Emotional Intelligence and The Power of Habit.
Modern science has proven that people behave and learn in distinctive ways. And yet these individual patterns get lost in our institutions of opportunity—from education to the workforce which remain rooted in the misguided belief that statistical averages are good enough to understand individuals and identify their unique talents. Standardized tests, grading systems, job applicant profiling, performance reviews—they invariably ignore our differences and ultimately fail at measuring our capacity for success.
In this first popular book on the science of the individual, Todd Rose, a pioneer in the field draws on the latest research to show how, when we focus on individual findings rather than group findings or averages, we can rethink the world and everyone’s potential in it. By understanding the three “principles of individuality”—the principle of the jagged profile, the principle of context, and the principle of pathways—we can avoid setting up ourselves and those we are tasked with helping succeed (our children, students, employees) for repeated failure and instead find the right path for success.
The End of Average reminds us that we are not anything close to average—because the average is a statistical myth—and presents a new way of understanding and maximizing everyone’s potential.

Creatieve Scholen

Creatieve scholen:

Officiële omschrijving
Ken Robinson is een van de meest invloedrijke personen op het gebied van onderwijs. Met Creatieve scholen richt Robinson zich op een van de belangrijkste problemen van onze tijd: hoe transformeer je het problematische schoolsysteem tot een succesvol schoolsysteem? Robinson stelt een zeer persoonlijke en organische aanpak voor om zo alle jongeren te betrekken bij de uitdagingen die de 21e eeuw heeft te bieden.

Een boek vol anekdotes, praktijkvoorbeelden en grensverleggend onderzoek - geschreven in de zo bekende humoristische en vermakelijke stijl van Robinson - dat docenten, ouders en politici zal inspireren om opnieuw te kijken naar het werkelijke doel van onderwijs.

Ken Robinson is een internationaal erkend opinieleider op het gebied van onderwijsontwikkeling, creativiteit en innovatie. Zijn lezingen hebben een grote impact op zijn publiek, waar ook ter wereld. De video's van zijn beroemde TED-lezingen werden bekeken door zo'n 200 miljoen mensen in meer dan 150 landen.

Een kwestie van karakter

Een kwestie van Karakter

Officiële omschrijving
Een baanbrekend boek dat ons op een heel andere manier laat kijken naar opvoeding en
onderwijs. Wat bepaalt of je slaagt in het leven? Heel lang dacht men dat intelligentie
de doorslaggevende factor was. Een hoog IQ en goede cijfers op school zouden kinderen
de grootste slagingskans geven. Maar Paul Tough laat zien dat vaardigheden als
doorzettingsvermogen, nieuwsgierigheid, optimisme en zelfbeheersing de basis
vormen voor een geslaagd leven.

Tough vertelt de verhalen van onderwijzers en onderzoekers die met vallen en opstaan
ontdekken hoe we onze kinderen kunnen helpen deze vaardigheden te ontwikkelen.
Wat blijkt? Een sterk karakter valt aan te leren.

3000 denkers over onderwijs

3000 jaar denkers over onderwijs

Geen echt leesboek, wel erg leuk om te hebben!
Officiële omschrijving
Er zijn filosofische uitspraken over onderwijs die tot wel 3000 jaar teruggaan. En wat blijkt? De idee n over onderwijs zijn in feite in al die jaren niet veel veranderd. De uitspraken die in dit boek zijn verzameld reiken van Plato tot Sloterdijk en gaan behalve over onderwijs ook over leraren, leerlingen en ouders. Het boek is ingedeeld in thema's, die ieder worden ingeleid door een autoriteit op dat gebied.

Henk Sissing is onderwijsorganisatieadviseur en heeft verschillende (bestuurs)functies gehad bij het Ministerie van OCenW en in het voortgezet onderwijs.

Ontketen je brein

Ontketen je brein

Officiële omschrijving
Een absolute mustread voor iedereen die meer uit zijn brein wil halen!
Altijd online en bereikbaar zijn, multitasken, negatieve stress, slaapgebrek, open kantoren waar iedereen elkaar kan horen... Ons denkende brein staat meer dan ooit onder druk, met nefaste gevolgen voor onze productiviteit, creativiteit en gezondheid. Doordat ze hun brein onvoldoende kennen, doen slimme mensen domme dingen, zo stelt neuropsychiater Theo Compernolle. In dit baanbrekende boek ontsluit hij in zijn bekende glasheldere stijl de recentste kennis over ons denkende brein en toont hij aan welke breinboeien onze hersenen vandaag in een verstikkende klemgreep houden. Maar hij laat ook zien hoe we ze kunnen ontketenen, en reikt concrete tools en tips aan om het beste uit ons brein te halen. Zijn vurige pleidooi voor meer 'slow thinking' in een digitale wereld zal niemand onberoerd laten.

Professioneel Kapitaal

Professioneel Kapitaal

Officiële omschrijving
Wat moet een leraar in het huidige onderwijs kennen en kunnen? Is het nog wel een respectabel vak? Waarom kiezen in toenemende mate mannen voor een ander vak? In deze bijdrage lopen we vooruit op de mening van twee grote namen in de onderwijswereld: Michael Fullan en Andy Hargreaves. We besteden er in dit nummer over ‘Scholing’ aandacht aan, omdat op 15 juni aanstaande een nieuw boek verschijnt met als titel ‘professioneel kapitaal’ De transformatie van het onderwijs in elke school. Plein Primair mocht in het manuscript bladeren en kwam een aantal opmerkelijke uitspraken tegen.

In het voorwoord schrijven Michael Fullan en Andy Hargreaves: ‘Lesgeven als een professional – of ‘op profniveau’, zoals ze in de sportwereld zeggen – houdt in dat je een zware opleiding volgt, doet aan permanente educatie, open staat voor feedback van collega’s, bewezen feiten respecteert, een open houding aanneemt naar ouders, streeft naar excellentie en veel meer doet dan in een contract is vastgelegd. Lesgeven op profniveau, dag in dag uit, hou je alleen vol als je collega’s ook lesgeven op profniveau. Of je nu alleen voor de klas staat of in een team werkt, lesgeven op profniveau betekent dat je altijd kunt terugvallen op het vertrouwen, de vaardigheden en de opbouwende kritiek van je collega’s.’ In deze introductiezinnen leggen de auteurs een groot accent op de kracht van het team. Deelnemen aan een team stelt eisen aan je eigen vakbekwaamheid, werkhouding en vaardigheid. Ieder lid van een team beschikt over een stevig ‘professioneel kapitaal’ stellen de schrijvers.

Er ligt een groot gewicht op het eigen kapitaal dat je inbrengt in een team, maar zeker ook op de kracht van het team. Opmerkelijk is de opmerking in hoofdstuk 1: ‘Een leraar met weinig menselijk kapitaal, weinig zelfvertrouwen en onontwikkelde vaardigheden komt op een school waar samenwerken de normaalste zaak van de wereld is. De kans is groot dat de leraar door zijn collega’s wordt aangestoken en meer gaat samenwerken, dat hij geholpen wordt, ideeën krijgt aangereikt en feedback krijgt, zodat hij zich zal gaan ontwikkelen. Laat het even op je inwerken. Dat is toch fantastisch? Stel je eens voor dat jij een betere leraar zou kunnen worden, alleen door op een andere, betere school te gaan werken.‘

Ons feilbare denken

Ons failbare denken

Officiële omschrijving
Waarom beoordelen we dezelfde situatie anders voor en na de lunch? Waarom denken we dat knappe mensen competenter zijn dan anderen? Daniel Kahneman toont in 'Ons feilbare denken' aan dat we veel irrationeler zijn dan we denken. Hij legt uit dat we twee denksystemen hebben: een snelle, intuïtieve manier en een langzame, weloverwogen manier. Beide zijn uitermate praktisch, maar het gaat vaak fout omdat we - zonder dat we het doorhebben - de verkeerde manier van denken gebruiken. In deze moderne klassieker legt Daniel Kahneman uit waarom we zo vaak verkeerde inschattingen maken en geeft tips om deze valkuilen te vermijden en betere beslissingen te nemen.

Leren zichtbaar maken

Leren zichtbaar maken

Officiële omschrijving
Het baanbrekende boek Visible Learning van John Hattie bevat de resultaten van meer dan vijftien jaar onderzoek waarbij miljoenen leerlingen zijn betrokken. Daarnaast bevat het de grootste verzameling van evidence-based onderzoek over wat feitelijk werkt op school om het leren te verbeteren. Leren zichtbaar maken (Visible Learning for teachers) is de volgende stap. Het maakt die vernieuwende ideeën voor een volledig nieuw publiek toegankelijk. Het is geschreven voor studenten, voor aankomende en al ervaren leraren en het legt uit hoe de principes van Visible Learning in elk klaslokaal, waar ook ter wereld, kunnen worden toegepast. De auteur geeft bondige en goed te begrijpen samenvattingen van de succesvolste methoden en biedt een stap-voor-stapbegeleiding voor een geslaagde invoering van Visible Learning en Visible teaching in de klas. Dit boek:- verbindt het grootste onderzoeksproject ooit van onderwijsstrategieën naar een praktische invoering in het klaslokaal;- komt op voor zowel leraar en leerling perspectief en bevat stap-voor-stapbegeleiding voor lesvoorbereiding, het verklaren van leren en feedback tijdens de les en de follow-up;- biedt checklists, oefeningen, casestudy's en succesvolle praktijkvoorbeelden om resultaten te verbeteren;- bevat checklists voor de hele school en adviezen voor Visible Learning voor schoolleiders;- bevat aanvullende meta-analyses waardoor het totale aantal geciteerde onderzoeken boven de 900 uitstijgt;- bestrijkt op begrijpelijke wijze veel onderwijsonderwerpen, zoals leerlingmotivatie, onderwijsprogramma, meta-cognitieve strategieën, gedrag, instructiestrategieën en klassenmanagement. Leren zichtbaar maken is verplichte kost voor elke student of leraar die een evidence-based antwoord wil hebben op de vraag hoe we de prestaties op school kunnen verbeteren. John Hattie is professor en directeur bij het Melbourne Education Research Institute van de University of Melbourne in Australië en ere-professor aan de University of Auckland in Nieuw-Zeeland. Hij is de auteur van Visible Learning en coauteur van Intelligence and Intelligence Testing.De uitkomsten van Hattie's onderzoek zijn vertaald naar een praktisch model voor scholen, om gericht te werken aan de impact die de school heeft op leerprestaties van leerlingen.

Executieve functies versterken

Executieve Functies versterken

Officiële omschrijving
Waarom lukt het sommige leerlingen maar niet om hun werk op tijd af te hebben? Waarom heeft die ene leerling altijd extra uitleg nodig? Waarom zijn er in de klas steevast een paar rommeliger en chaotischer dan de rest? Hoe help je zulke eerlingen, terwijl je als leerkracht nu al je handen vol hebt?

Deze leerlingen hebben vaak problemen met executieve functies: hersenprocessen die verantwoordelijk zijn voor het verwerken van informatie en het effectief uitvoeren van taken. Leerlingen met zwakke executieve functies begrijpen vaak heel goed het ‘wat’, maar worstelen met het ‘hoe’. Frustrerend voor de leerkracht, de ouders en henzelf.

'Executieve functies versterken op school' beschrijft wat executieve functies zijn en biedt leerkrachten praktische hulpmiddelen en bewezen effectieve interventies en strategieën om ze te versterken. Van de inrichting van een ‘EF-slim’ klaslokaal, tot individuele steun en zelfs schoolbrede veranderingen.De auteurs baseren hun aanbevelingen zowel op de wetenschap als op hun eigen ervaringen in de klas.

Joyce Cooper-Kahn is klinisch psycholoog en gespecialiseerd in leren, emoties en gedragsproblemen bij kinderen. Van haar hand verscheen eerder het boek Vergeten, kwijt en afgeleid. Margaret Foster is trainer en coach op het gebied van lesgeven en leren. Ze geeft internationaal trainingen aan professionals uit het onderwijs.

Why Don't Students Like School?

Volg ons

Makkelijk op de hoogte blijven van onze activiteiten? Volg ons op social media of via onze RSS feed!

✉️ Nieuwsbrief

✏️ Artikel plaatsen

Ook een artikel plaatsen op Vernieuwenderwijs? Maak dan je eigen account aan:

Account maken →